12 woorden die je te vaak gebruikt (en wat je in plaats daarvan schrijft)
Sommige woorden zijn zo handig dat ze in elke tekst opduiken. Daar is niets mis mee, tot je er drie per alinea hebt. Dit zijn de twaalf woorden die het vaakst terugkomen in werkstukken, verslagen en mails, met alternatieven die je tekst sterker maken.
1. Belangrijk
Het populairste woord in betogen. Bedenk wat je echt bedoelt: is iets cruciaal (het bepaalt de uitkomst), essentieel (zonder kan niet), relevant (het heeft ermee te maken) of zwaarwegend (het telt zwaar mee)? Meer synoniemen voor belangrijk.
2. Goed
Goed zegt bijna niets. Een goed rapport kan grondig, helder of overtuigend zijn. Een goed antwoord is juist. Een goede prestatie is uitstekend of verdienstelijk. Meer synoniemen voor goed.
3. Mooi
Zeg wat er mooi aan is. Een uitzicht is adembenemend, een jurk elegant, een gebaar ontroerend, een resultaat geslaagd. Meer synoniemen voor mooi.
4. Interessant
In recensies en werkstukken vaak een lege plek. Is het boeiend, leerzaam, intrigerend of opmerkelijk? Nog beter: leg uit wat je interessant vond. Meer synoniemen voor interessant.
5. Heel en erg
Versterkers verzwakken je tekst juist als je ze te vaak gebruikt. 'Heel erg belangrijk' is minder sterk dan 'cruciaal'. Kies liever één krachtig woord dan een gewoon woord met een versterker ervoor. Wil je toch versterken, wissel dan af met zeer, uiterst of bijzonder. Meer synoniemen voor heel.
6. Veel
Noem een getal als je het weet. 'Tientallen reacties' of 'ruim tweehonderd bezoekers' is veel concreter dan 'veel'. Zonder getal kun je kiezen uit tal van, talrijke, volop of een heleboel. Meer synoniemen voor veel.
7. Zeggen
Bij citaten wil je soms variatie, maar kies bewust: verklaren klinkt officieel, benadrukken legt nadruk, opmerken is terloops, beweren zaait twijfel. Als niets daarvan klopt, is 'zegt' de beste keuze. Meer synoniemen voor zeggen.
8. Krijgen
In formele mails en brieven klinkt ontvangen beter: 'We hebben uw bericht ontvangen.' Voor resultaten past behalen, voor iets waar moeite voor nodig was verwerven. Meer synoniemen voor krijgen.
9. Probleem
Een probleem kan een knelpunt, obstakel, dilemma of vraagstuk zijn. Elk woord vertelt de lezer wat voor probleem het is. Meer synoniemen voor probleem.
10. Daarnaast, ook en verder
Opsommingswoorden aan het begin van de zin vallen snel op. Wissel af met bovendien, tevens en voorts (formeel), of herschrijf de zinnen zodat je ze kunt samenvoegen. Zie ook de tips in afwisselend schrijven.
11. Eigenlijk
Een stopwoord dat in gesproken taal prima werkt, maar op papier twijfel uitstraalt. Vaak kun je het gewoon schrappen. Bedoel je echt 'in werkelijkheid', schrijf dan in feite of feitelijk.
12. Snel
Gaat het om snelheid of om tijd? Een snelle auto is vlug of rap, een snelle reactie is prompt of vlot, en 'we bellen u snel' wordt in een nette mail 'we nemen spoedig contact met u op'. Meer synoniemen voor snel.
Tot slot: schrappen mag ook
Het beste alternatief voor een overbodig woord is soms helemaal geen woord. 'Heel', 'eigenlijk', 'gewoon' en 'echt' kun je vaak weglaten zonder dat er iets verloren gaat. Je tekst wordt er korter en krachtiger van.